کاروانسرای شاه عباسی (قصر بهرام)

محمد باقر کیانی
28 اردیبهشت، 1399
28 اردیبهشت، 1399
مدت مطالعه :
در نزدیکی گرمسار، در دل کویر مرکزی کاروانسرایی قد علم کرده که سال‌ها محل عبور شاهان و درباریان بوده و اکنون به مکانی ناب برای کویر گردی تبدیل شده است. کاروانسرای شاه عباسی گرمسار (قصر بهرام) بهترین جایی است که می‌توانید بر روی بام آن به تماشای میلیون‌ها ستاره در دل شب بنشینید و از اسرار دل کویر سر در آورید. این مکان که به کاروانسرای قصر بهرام نیز مشهور است، با کاشی‌های سفیدش در سیاهی شب خودنمایی می‌کند و به شما نوید یک جای امن برای شب‌نشینی در کویر را می‌دهد. حضور در این کاروانسرا به نوعی، هم طبیعت گردی و هم تاریخ گردی است. این بنا پیشینه طولانی‌ای دارد، به همین دلیل نیز از نظر تاریخی ارزش زیادی داشته و جزو میراث ملی کشورمان است.
اگر هوس کویر گردی به سرتان زد، به یاد داشته باشید که کاروانسرای قصر بهرام بهترین پذیرایی را از شما در دل کویر خواهد کرد. پس کوله خود را ببندید و به سمت سمنان و شهر گرمسار حرکت کنید تا شگفتی‌های تاریخی و طبیعی کویر را باهم ببینید. در ادامه با اسمارتیز همراه باشید تا بیشتر شما را بیشتر با کاروانسرای قصر بهرام و اسرار آن آشنا کنیم.
آسمان شب در کاروانسرای شاه عباسی قصر بهرام
تماشای آسمان شب در کاروانسرای شاه عباسی گرمسار (قصر بهرام)
بهترین زمان برای دیدن کاروانسرای شاه عباسی گرمسار (قصر بهرام)
بازدید از کاوانسرای شاه عباسی قصر بهرام معمولاً با تورهای کویر گردی میسر می‌شود. زیرا برای ورود به این مکان نیاز به مجوز اداره میراث فرهنگی گرمسار خواهید داشت. بنابراین بهتر است سفر خود را با تورهای کویر گردی هماهنگ کنید. گردشگران بسیاری عاشق کویر هستند اما به دلیل حضور حیواناتی مانند مار، عقرب و رتیل از سفر به کویر منصرف می‌شوند. اما بهتر است بدانید که در انتهای فصل پاییز تا اوایل بهار این حیوانات در خواب پاییزی هستند و مزاحمتی برای شما ایجاد نخواهند کرد.
مسئله مهم دیگری که در سفر به کویر اهمیت پیدا می‌کند، آب و هواست. همانطور که می دانید کویر در طول روز و شب دمای کاملاً متفاوتی دارد. اما خوشبختانه در فصل پاییز و زمستان این اختلاف دما کمتر می‌شود. در واقع می‌توان گفت در این فصول شب‌ها آنقدر سرد نیست که نیاز به کاپشن‌های بادی پیدا کنید! با یک ژاکت هم کارتان راه می افتند. پس بهترین زمان برای دیدن کاروانسرای قصر بهرام نیز اواسط پاییز تا اوایل بهار است. در این بازه زمانی شب‌ها فرشی از ستاره در آسمان بر فراز کاروانسرا مهمان شما خواهند بود.
آدرس و راه‌های دسترسی به کاروانسرای شاه عباسی گرمسار (قصر بهرام)
آدرس: استان سمنان، جنوب گرمسار، پارک ملی کویر، شمال شرقی دریاچه نمک
کاروانسرای شاه عباسی (قصر بهرام) در 65 کیلومتری گرمسار و در میانه پارک ملی کویر قرار گرفته است. برای رسیدن به کاروانسرای قصر بهرام چند راه پیش رو دارید. راهی که به جاده مشهور سنگفرش ختم می‌شود، زیباترین مسیر از بین مسیرهای منتهی به کاروانسراست که زمانی راه تردد کاروان‌ها برای رفتن به اصفهان و کاشان بوده. این جاده در زمان صفویان طوری هوشمندانه ساخته شده که خود از جاذبه‌های کویر مرکزی است. در ادامه مسیرهای منتهی به کاروانسرای قصر بهرام را شرح می‌دهیم.
مسیر ورامین: در این مسیر از کمربندی بیهقی وارد جاده چرم شهر شوید. در انتهای این جاده، جاده فرعی بند علی خان قرار دارد که باید راه را از آن ادامه دهید. از این جاده وارد محیط بانی و سپس شکرآباد شوید. از این جاده وارد جاده مبارکیه شوید. بعد از مبارکیه به پاسگاه ورودی پارک ملی کویر می‌رسید.
مسیر گرمسار: در این مسیر از گرمسار وارد کهک می‌شوید. جاده معروف سنگ فرش در ادامه این مسیر پیش روی شما خواهد بود. از این جاده نیز به پارک ملی کویر خواهید رسید.
مسیر پیشوا: به گفته بسیاری از تور لیدرها، مسیر پیشوا بهترین مسیر برای دسترسی به کاروانسرای شاه عباسی قصر بهرام است. این مسیر بیشتر برای تورهایی که از سمت تهران مسیر را آغاز کرده‌اند توصیه می‌شود. در این مسیر باید از قلعه بلند و مبارکیه عبور کنید تا به کاروانسرا برسید.
مسیر کاشان: از سمت کاشان نیز باید وارد آران و بیدگل شوید. پس از عبور از مرنجاب و سفیدکوه به کاروانسرای قصر بهرام می‌رسید.
هزینه بلیط و ساعات دسترسی
هزینه بلیط: برای ورود به کاروانسرای قصر بهرام نیازی به پرداخت ورودی ندارید. اما برای گرفتن مجوز از سازمان میراث فرهنگی گرمسار باید هزینه جزئی پرداخت شود. البته که این گرفتن این مجوز معمولاً بر عهده تورهای گردشگری است. اگر با این تورها همراه می‌شوید، تنها نیاز است هزینه تور را بپردازید.
ساعات دسترسی: کاروانسرای شاه عباسی قصر بهرام هر ساعتی از شبانه روز در دسترس است. اما با تاریک شدن هوا پیدا کردن مکان و ورود به آن کمی سخت‌تر می‌شود. بنابراین بهتر است تا قبل از تاریک شدن هوا به مقصد رسیده باشید.
بافت سنگی کاروانسرای قصر بهرام
بافت سنگی کاروانسرای قصر بهرام
دانستنی‌های کاوانسرای شاه عباسی قصر بهرام
سمنان از قدیم جزو شهرهای مهم بین راهی بوده که کاروان‌ها برای عبور از اصفهان و کاشان در آن به استراحت می‌پرداختند. به همین دلیل نیز در اطراف این شهر کاروانسرهای تاریخی متعددی بنا شده تا نیاز هزاران مسافر عبوری از این مسیر برطرف شود. کاروانسرای شاه عباسی قصر بهرام از بین این کاروانسراها دیدنی‌ترین آن‌هاست. این مکان اثری است با معماری شگفت انگیز و اسرار جالبی که باستان شناسان از دل آن بیرون کشیدن‌اند.
راه سنگ فرش که بالاتر نیز در وصف آن مطالبی ذکر کردیم، در زمان صفویان شاه راه اصلی بود که شهرهای اصفهان، کاشان، خراسان، ماندران و گرمسار را به هم متصل می‌کرد.
کاروانسرای شاه عباسی قصر بهرام برخلاف کاروانسراهای دیگری که در اطراف سمنان قرار دارد، تماماً از سنگ و کاشی ساخته شده است. دلیل انتخاب رنگ سفید برای سنگ‌های این بنا این بوده که در تاریک‌ترین ساعات شب نیز وجود آن برای مسافران قابل تشخیص باشد.
بر روی بام کاروانسرا برجستگی‌های نیم دایره‌ای وجود دارد که دلیل حضورشان محافظت از کاروانسرا در برابر دستبرد راهزنان بوده است.
در نزدیکی کاروانسرا کوهی موسوم به سیاه کوه وجود دارد که احتمال می‌رود بخشی از سنگ‌هایی که در ساخت این بنا استفاده شده متعلق به این کوه باشد. افسانه‌های محلی زیادی نقل شده که در زمان‌های قدیم کوه‌های اطراف این کاروانسرا همگی به رنگ تیره و متمایل به سیاه بوده‌اند. به همین دلیل نیز این کاروانسرا جلوه بسیاری داشته است.
بنای تمام سنگی و الگوی شهری در ساخت این کاروانسرا که شباهت بسیار کمی به کاروانسراهای بین راهی دارد نشان می‌دهد که این کاروانسرا بیشتر مکانی برای استراحت و شکار شاهان صفوی و شاهان قبل از آن بوده است.
تاریخ دقیقی از زمان ساخته شدن کاوانسرای شاه عباسی قصر بهرام در دست نیست. اما آنطور که از نام این کاروانسرا پیداست بسیاری می گویند که این کاروانسرا قبل‌ها متعلق به بهرام گور یا همان بهرام ساسانی بوده و بعدها توسط شاه عباس صفوی بازسازی شده است.
کاروانسرای شاه عباسی قصر بهرام در سال 1354 به عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسید.
از عجایب کاروانسرای شاه عباسی قصر بهرام این است که مصالح آن (سنگ‌های تراش داده) حتی از کاروانسراهای شاهانه مانند علاءالدین در ورامین و برج طغرل در ری نیز محکم‌تر و درشت‌تر هستند. تزئینات به کار رفته در این بنا نیز با هوشمندی تمام و با سطوح شکسته و اصول حجم شناسی انجام شده است.
از دیگر عجایب این بنا سیستم آبرسانی آن است. در این سیستم دقیق و زیرکانه دو مجرای آب دیده می‌شود که روی هم قرار گرفته‌اند. مجزای زیرین از لوله‌های سفالی تشکیل شده و مجرای فوقانی از تخته سنگ‌های یکپارچه سفید. این مجراها به منظور انتقال آب از چشمه شاهی (نزدیک به کاروانسرا) به داخل حمام و ساختمان اصلی کاروانسرا ایجاد شده‌اند.
کمپ کویری در کاروانسرای قصر بهرام
کمپ کویری در کاروانسرای قصر بهرام برای مشاهده آسمان شب
راهنمای بازدید از کاوانسرای شاه عباسی قصر بهرام
بازدید از کاروانسرای شاه عباسی قصر بهرام با لذت‌های زیادی در دل کویر همراه است. اما اگر نکات کویر گردی و شبمانی در کویر را بلد نباشید ممکن است کمی این سفر برایتان آزار دهنده باشد. به همین دلیل در ادامه چند توصیه برای سفر به کویر برای شما داریم.
برای رفتن به کاروانسرای شاه عباسی قصر بهرام بهتر است با تورهای کویر گردی همراه شوید. این تورها بیشتر در پاییز و زمستان برگزار می‌شوند. همراه شدن با تور و گروهی از افراد علاقه مند و مشتاق به کویر گردی سفر را برای شما لذت بخش‎تر می‌کند. هم چنین اطلاعات دقیق برای سفر نیز توسط تور لیدر در اختیارتان قرار می‌گیرد.
برای سفر به کویر و شبمانی در کاروانسرای شاه عباسی قصر بهرام علاوه بر وسایل شخصی به چند وسیله ضروری احتیاج خواهید داشت. سعی کنید وسایلی از جمله کفش کوه پیمایی سبک، کلاه و عینک آفتابی، قمقمه آب، چراغ قوه، فلاسک، بالش بادی برای خواب شب، پتوی مسافرتی سبک و پماد ضد حشره را حتماً به همراه داشته باشید.

“اگر به دیدن کاروانسرای شاه عباسی قصر بهرام رفتید حتماً به دیدنی‌های اطراف آن نیز سر بزنید. قصر حرمسرا، کاروانسرای عین الرشید، دریاچه نمک و جاده سنگ فرش با تاریخچه 400 ساله جزو دیدنی‌های اطراف این مکان هستند که فاصله چندانی با این مکان ندارند. ”


قصد سفر به کویر را دارید؟ شاید مطلب «کویر مرنجاب» برای شما جذاب باشد.
برچسب(ها)
موقعیت(ها)

از وقتی یادم میاد خوندن همه چیو دوست داشتم از سر در مغازه ها تا مطالب وبسایت های مختلف. ترجمه چیزایی که میخوندم رو از دوران دانشجویی شروع کردم. از ترجمه مطالب دیگران رسیدم به نوشتن مطالب خودم توی سایت های مختلف و انقدر از این کار لذت میبرم که اصلا نفهمیدم چجوری بیشتر از هزار تا مطلب تو دو سال گذشته نوشتم. هنوز در حال یادگیریم و دوست دارم چیزای جدیدو امتحان کنم.

امتیاز دهید نظری تا کنون ثبت نشده است
نظرتو با ما مطرح کن
نظرات دیگران
اولین نفری باشید که در مورد این مطلب نظر می‌دهد.